Trong những năm gần đây, ngành dược phẩm Việt Nam đang chứng kiến một cuộc chuyển dịch mang tính lịch sử. Không còn dừng lại ở các loại thuốc điều trị cơ bản, thị trường đang mở rộng cửa đón nhận các dòng sản phẩm công nghệ cao: từ vắc-xin thế hệ mới (mRNA) đến các sinh phẩm điều trị ung thư và bệnh tự miễn. Tuy nhiên, “tấm vé” để các doanh nghiệp bước chân vào sân chơi tỷ đô này không chỉ nằm ở giấy phép hay công nghệ sản xuất, mà nằm ở một hệ thống hạ tầng âm thầm nhưng then chốt: Chuỗi cung ứng lạnh vắc-xin.
1. Bối cảnh mới: Vắc-xin và sinh phẩm là động lực tăng trưởng “nóng”
Thị trường dược phẩm Việt Nam được dự báo sẽ tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số. Trong đó, vắc-xin và sinh phẩm y tế nổi lên như một động lực chính nhờ ba yếu tố cốt lõi:
- Nhận thức cộng đồng thay đổi: Sau đại dịch, người dân chuyển dịch mạnh mẽ sang xu hướng phòng bệnh chủ động. Nhu cầu tiêm chủng không chỉ gói gọn trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng (EPI) mà bùng nổ ở khối dịch vụ.
- Sự lên ngôi của y học sinh học: Các dòng thuốc sinh học (Biologics) và thuốc tương tự sinh học (Biosimilars) đang dần thay thế thuốc hóa dược trong điều trị các bệnh hiểm nghèo.
- Nguồn cung ngoại nhập dồi dào: Các tập đoàn dược phẩm đa quốc gia đang đẩy nhanh lộ trình đưa các sản phẩm mới nhất vào Việt Nam, biến nơi đây thành thị trường trọng điểm tại Đông Nam Á.
Việc tiêu thụ hàng chục triệu liều vắc-xin mỗi năm đòi hỏi một hệ thống Logistics dược phẩm đạt chuẩn GSP (Thực hành tốt bảo quản thuốc) và GDP (Thực hành tốt phân phối thuốc) cực kỳ khắt khe.
2. Chuỗi cung ứng lạnh Vắc-xin – “Điểm nghẽn” quyết định sự sống còn
Khác với thuốc thông thường, vắc-xin và sinh phẩm là những thực thể “nhạy cảm”. Chúng có cấu trúc phân tử phức tạp và dễ bị phá hủy bởi biến thiên nhiệt độ.
An Toàn Chuỗi Lạnh Vắc-xin
Bảo vệ hiệu lực y tế trong kỷ nguyên công nghệ mRNA
Thách thức về nhiệt độ âm sâu
Nếu như trước đây, vắc-xin chủ yếu bảo quản ở dải nhiệt 2°C đến 8°C,
thì sự xuất hiện của công nghệ mRNA đòi hỏi môi trường âm sâu cực hạn.
Yêu cầu mới
-80°C đến -20°C
Đối tượng
Vắc-xin mRNA
Hệ lụy đứt gãy chuỗi lạnh
Chỉ cần một sai lệch nhỏ (Temperature Excursion), toàn bộ lô hàng có thể bị mất hiệu lực điều trị.
- •
Thiệt hại kinh tế: - Tổn thất hàng tỷ đồng cho doanh nghiệp.
- •
Sức khỏe: - Đe dọa trực tiếp đến tính mạng người bệnh.
- •
Uy tín: - Ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ thống y tế.
Bạn có biết?
Việc duy trì “Chuỗi lạnh” (Cold Chain) không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà là một cam kết về đạo đức trong bảo vệ sức khỏe con người.
Thực tế tại Việt Nam, nhiều doanh nghiệp dù sở hữu sản phẩm tốt nhưng vẫn loay hoay trong khâu tiếp cận thị trường do chưa giải được bài toán “dặm cuối” (last-mile delivery) – đưa sản phẩm từ kho trung tâm đến các phòng khám vùng sâu vùng xa mà vẫn đảm bảo nguyên vẹn chất lượng.
3. Đầu tư hạ tầng: Cuộc chơi của những “ông lớn” công nghệ
Để vượt qua điểm nghẽn này, các doanh nghiệp hàng đầu đã bắt đầu cuộc đua trang bị vũ khí công nghệ.
Đầu tư dây chuyền công nghệ cao từ Syntegon (Đức)
Một ví dụ điển hình là Hệ thống tiêm chủng VNVC. Bằng việc đầu tư dây chuyền công nghệ cao từ Syntegon (Đức), VNVC đã đưa nhà máy vắc-xin và sinh phẩm của mình vào nhóm 20 cơ sở hiện đại nhất thế giới.
Kiểm soát chất lượng tuyệt đối
Quy trình kiểm soát chất lượng sản phẩm được thực hiện nghiêm ngặt ngay từ khâu nhập khẩu đến khi tiếp xúc với cánh tay người bệnh, đảm bảo an toàn tối đa cho mọi đối tượng.
Nhập khẩu công nghệ cao
Hợp tác trực tiếp với các tập đoàn thiết bị y tế hàng đầu như Syntegon để ứng dụng công nghệ tiên tiến nhất.
Vận hành & Kiểm soát
Duy trì quy trình kiểm tra nghiêm ngặt, đưa nhà máy vắc-xin Việt Nam vươn tầm thế giới.
4. Bộ giải pháp “vàng” cho chuỗi cung ứng lạnh chuẩn quốc tế
Để xây dựng một chuỗi Cold Chain toàn diện, các chuyên gia logistics dược phẩm thế giới hiện đang tin dùng bộ giải pháp tích hợp từ các thương hiệu hàng đầu:
4.1 Envirotainer Proofpak: Giải pháp bảo quản chủ động
Đảm bảo tính toàn vẹn nhiệt độ tuyệt đối cho dược phẩm và vắc-xin bằng công nghệ tiên tiến nhất.
Envirotainer Proofpak
Proofpak cung cấp các giải pháp đóng gói nhiệt tiên tiến, được thiết kế đặc biệt cho các nhu cầu vận chuyển linh hoạt hơn.
Lô hàng nhỏ
Phù hợp cho sự linh hoạt trong phân phối nội địa và quốc tế.
Bảo mật nhiệt
Công nghệ cách nhiệt cao cấp duy trì môi trường lạnh lâu dài.
4.2 ELPRO: Giám sát nhiệt độ thời gian thực (Real-time Monitoring)
Dữ liệu là “trái tim” của chuỗi lạnh, đảm bảo mọi lô hàng luôn nằm trong tầm kiểm soát tuyệt đối.
ELPRO Datalogger
Hệ thống cảm biến và phần mềm của ELPRO cho phép các nhà quản lý theo dõi nhiệt độ, độ ẩm của lô hàng theo thời gian thực (Real-time Monitoring).
Thông số kỹ thuật
Nhiệt độ và độ ẩm chính xác.
Cảnh báo tức thì
Phát hiện sai lệch nhiệt độ ngay lập tức.
Phản ứng khẩn cấp:
Nếu có bất kỳ sự cố dao động nhiệt lớn nào vượt ngoài ngưỡng cho phép, hệ thống sẽ lập tức cảnh báo để có phương án xử lý kịp thời, ngăn chặn rủi ro hư hỏng hàng hóa.
4.3 Brady: Định danh và niêm phong an toàn
Trong y tế, sự nhầm lẫn là không thể chấp nhận. Tính minh bạch là chìa khóa của sự an toàn.
Brady Identification
Brady cung cấp các giải pháp nhãn dán chịu nhiệt cực thấp (cryogenic labels) và hệ thống niêm phong chống giả mạo, đảm bảo việc Truy xuất nguồn gốc (Traceability) luôn minh bạch.
Bám dính cực hạn
Vẫn bám dính tốt và dễ đọc ngay cả trong môi trường nitơ lỏng -196°C.
Chống giả mạo
Hệ thống niêm phong tiên tiến bảo vệ tính toàn vẹn của mẫu thử và vắc-xin.
“Sự chính xác trong định danh là bước đầu tiên của mọi quy trình điều trị an toàn.”
5. Tương lai của ngành dược Việt Nam và cơ hội cho doanh nghiệp
Làn sóng vắc-xin và sinh phẩm thế hệ mới không chỉ là thách thức mà còn là cơ hội vàng cho các doanh nghiệp logistics và dược phẩm tại Việt Nam.
- Chuyển đổi số trong Cold Chain: Việc áp dụng AI và IoT để dự báo nhu cầu và tối ưu hóa lộ trình vận chuyển sẽ là xu hướng tất yếu.
- Xanh hóa chuỗi cung ứng: Sử dụng các vật liệu đóng gói tái sử dụng và phương tiện vận chuyển tiết kiệm năng lượng để đáp ứng các tiêu chuẩn ESG toàn cầu.
- Hợp tác liên kết: Các doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể tận dụng hạ tầng của các đơn vị 3PL (Logistics bên thứ ba) chuyên nghiệp để giảm bớt gánh nặng chi phí đầu tư ban đầu.
6. Kết luận
Cuộc đua vắc-xin và sinh phẩm thế hệ mới tại Việt Nam thực chất là cuộc đua về năng lực quản trị chuỗi cung ứng lạnh. Doanh nghiệp nào làm chủ được công nghệ bảo quản, kiểm soát được dữ liệu nhiệt độ và đảm bảo được tính an toàn tuyệt đối sẽ là người chiếm lĩnh thị trường trong thập kỷ tới.
Thermal Packing – Giải pháp Cold Chain tối ưu
Đồng hành cùng doanh nghiệp dược phẩm bằng giải pháp đóng gói, giám sát, nhãn định danh đáng tin cậy – tuân thủ – đổi mới.
